Baza wiedzy

Umorzenie długu. Czy wystarczy postanowienie komornika?

Nieściągalność wierzytelności podatnicy najczęściej dokumentują postanowieniem komornika o umorzeniu egzekucji. Czy zawsze może być ono podstawą zaliczenia nieodzyskanej należności do kosztów? Nie każde postanowienie o umorzeniu egzekucji wydane przez komornika stanowi taką podstawę. Nieściągalność wierzytelności podatnicy najczęściej dokumentują postanowieniem komornika o umorzeniu egzekucji. Czy zawsze może być ono podstawą zaliczenia nieodzyskanej należności do kosztów? Nie każde postanowienie o umorzeniu egzekucji wydane przez komornika stanowi taką podstawę. Ministerstwo Finansów w swoich wyjaśnieniach podkreśla, że podstawą do zaliczenia w ciężar kosztów uzyskania przychodu może być tylko postanowienie o umorzeniu postępowania, z którego treści jednoznacznie wynika, że dłużnik nie posiada majątku (pismo z 30 listopada 1995 r., PO 4/AS-722-837/95). (...) W takiej sytuacji komornicy uzależniają zazwyczaj dalsze postępowanie od decyzji wierzyciela.Gdy wierzyciel nie odpowie w określonym terminie, umarzają postępowanie egzekucyjne postanowieniem, które stanowi podstawę do zaliczenia wierzytelności w koszty. Zwrócenie się do komornika z wnioskiem o zawieszenie postępowania egzekucyjnego automatycznie oddala taką możliwość. (...) Przejęcie nieruchomości czy rzeczy ruchomych często nie jest w interesie wierzyciela, dla którego mogą być one całkowicie nieprzydatne np. ze względu na stopień zużycia czy położenie.

Jednak stanowisko Ministerstwa Finansów (pismo z 25 maja1997 r., PO4/BA-722-930/96) jednoznacznie przekreśla możliwość zaliczenia w koszty wierzytelności, której egzekucja została umorzona na skutek braku zainteresowanych do zakupu licytowanej rzeczy, a wierzyciel odmówił przejęcia jej na poczet długu. Takie postanowienie nie może stanowić podstawy do zaliczenia w koszty, gdyż majątek dłużnika istnieje, a decyzja o jego przejęciu zależy od woli wierzyciela. Należy więc postulować zmianę zapisów updop, która umożliwiałaby wpisanie takiej wierzytelności w koszty w przypadku, gdy wierzyciel nie chce przejąć majątku, który jest dla niego zbędny. Mogłoby to być uzależnione od sporządzenia protokołu przez wierzyciela, w którym określałby on profil swojej działalności, przydatność rzeczy w jego działalności, załączając zawiadomienie komornika o licytacji, zawierające opis rzeczy wraz z ceną wywołania. Dla wierzyciela znaczenie ma to, że gdy wystąpi do komornika z wnioskiem o egzekucję części wierzytelności i okaże się, że jest ona nieściągalna, może zaliczyć do kosztów całą należność (pismo MF z 3 listopada 1999 r., PB-2099IP-722-314/99). Egzekucja części wierzytelności w sytuacji, gdy wierzyciel spodziewa się, że nie przyniesie ona spodziewanych rezultatów, pozwala zaoszczędzić na kosztach opłat komorniczych. Ma to znaczenie zwłaszcza przy egzekucji dużych kwot wierzytelności. Spodziewany efekt wierzyciel może uzyskać "tańszym kosztem".

Powrót